اثر رهاسازی اراضی بر تغییرات نفوذ آب به خاک

نویسندگان

امیرمسعود قیومی محمدی

شجاع قربانی دشتکی

فایز رئیسی

پژمان طهماسبی

چکیده

پارامترهای نفوذ آب به خاک از مهم­تریـن شاخص­های ارزیـابی کیفیت خاک می­باشند. نفـوذ آب به خاک یکی از ویژگی­های کلیدی در طراحی سامانه­های آبیاری، پژوهش­های هیدرولوژی، مدیریت منابع آب و حفاظت خاک، طراحی و اجرای پروژه های زهکشی و کنترل فرسایش خاک در حوضه­های آبخیز است. هدف از این پژوهش، بررسی اثر رهاسازی اراضی بر پارامترهای نفوذ آب به خاک در مراتع نیمه استپی کرسنک واقع در استان چهارمحال و بختیاری بود. برای این منظور، در پنج کاربری شامل مرتع، کشاورزی، رهاسازی 5-3 سال، رهاسازی 15-10 سال و رهاسازی بالای 25 سال نفوذ آب به خاک در شش تکرار به روش نفوذ سنج مکشی اندازه گیری شد. نتایج پژوهش نشان داد که رهاسازی اراضی کشاورزی از طریق افزایش ماده آلی خاک، افزایش پایداری ساختمان خاک، بازآرایی ذرات خاک در راستای پایدارتر شدن منافذ طبیعی موجود در خاک و در نتیجه افزایش پیوستگی منافذ خاک بر پارامترهای نفوذ آب به خاک تاثیری معنی دار و مثبت دارند. میانگین هدایت آبی اشباع مزرعه­ای در مرتع (4/7 میلی­متر در ساعت) بیشتر از زمین کشاورزی (4/4 میلی­متر در ساعت) بود. همچنین ضریب جذب نیز کاهش 30 درصدی را در زمین کشاورزی نسبت به مرتع داشت. لیکن در نتیجۀ رهاسازی اراضی کشاورزی و استقرار مجدد پوشش گیاهی، تشکیل و بازیافت خاکدانه­های درشت و افزایش پایداری خاکدانه­ها، بهبود نفوذ آب به خاک در منطقه را به دنبال داشته است. بر این اساس هدایت آبی اشباع پس از 25 سال رهاسازی، از 38/4 به 09/6 میلی­متر در ساعت رسیده است.

برای دانلود باید عضویت طلایی داشته باشید

برای دانلود متن کامل این مقاله و بیش از 32 میلیون مقاله دیگر ابتدا ثبت نام کنید

اگر عضو سایت هستید لطفا وارد حساب کاربری خود شوید

منابع مشابه

تأثیر کاربری اراضی بر کارآیی برخی از مدل‌های نفوذ آب به خاک

سابقه و هدف: نفوذ آب به خاک یکی از ویژگی‌های کلیدی در طراحی سامانه‌های آبیاری، پژوهش‌های هیدرولوژی، مدیریت منابع آب و حفاظت خاک، طراحی و اجرای پروژه‌های زهکشی و کنترل فرسایش در حوضه‌های آبخیز است. همچنین، سنجش دقیق مقادیر نفوذ آب به خاک با توجه به زمان برای برآورد آب ذخیره شده در ناحیه ریشه گیاه، اهمیت زیادی در طراحی و برنامه‌ریزی‌های آبیاری دارد. به همین خاطر پژوهشگران همواره دنبال ارائه‌ی مدل...

متن کامل

بررسی صحرایی و آزمایشگاهی تغییرات سرعت نفوذ آب به خاک در اثر مواد معلق موجود در آب درطرحهای تغذیه مصنوعی

جریان آبهای سطحی که به منظور تغذیه مصنوعی سفره های زیرزمینی بکار می روند عموما حاوی ذرات معلق زیادی هستند. این ذرات همراه با آب وارد سازه های تغذیه مصنوعی شده و در اثر ته نشینی آن ها یک لایه با نفوذ پذیری کم تشکیل می شود. یا به بخشهای عمیقتر خاک رفته وکاهش سرعت نفوذ خاک راسبب می شوند. پدیده انسداد یکی از عوامل محدودکننده تغذیه مصنوعی محسوب می شود. در تحقیق حاضر‘ ضمن بررسی این پدیده در دو طرح تغ...

متن کامل

بررسی اثر تغییرات کاربری اراضی بر روی کیفیت آب زیرزمینی

سید حسن طباطبائی1*، رضا لاله زاری1، نگار نورمهناد1 ، مصطفی خزائی2 1- گروه مهندسی آب، دانشکده کشاورزی، دانشگاه شهرکرد، شهرکرد، ایران. 2- گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشکده کشاورزی، دانشگاه شهرکرد، شهرکرد، ایران [email protected]: * نویسنده مسئول تاریخ دریافت:28/10/88 تاریخ پذیرش: 9/2/89 چکیده از آن جا که بیش از 98 درصد از آب شرب جهان از آبهای زیرزمینی تأمین می شود، حف...

متن کامل

اثر ریشه های درخت بر سرعت نفوذ آب در خاک

چکیده- برای بررسی اثر ریشه های درخت بر افزایش نفوذ آب در خاک و هم چنین برای تعیین و ارزیابی ضرایب معادله های مختلف نفوذ، اندازه گیری هایی در سه ناحیه درختکاری  شده در باجگاه، استان فارس با بافت های مختلف خاک (لوم رسی در باغ گلابی، لوم شنی در باغ انگور و شن لومی در جنگل کاج) انجام شد. در هر کدام از سه ناحیه،  چهار استوانه دوگانه اندازه گیری  نفوذ آب کارگذاری شد به نحوی که دو استوانه زیر تاج درخت...

متن کامل

بررسی صحرایی و آزمایشگاهی تغییرات سرعت نفوذ آب به خاک در اثر مواد معلق موجود در آب درطرحهای تغذیه مصنوعی

جریان آبهای سطحی که به منظور تغذیه مصنوعی سفره های زیرزمینی بکار می روند عموما حاوی ذرات معلق زیادی هستند. این ذرات همراه با آب وارد سازه های تغذیه مصنوعی شده و در اثر ته نشینی آن ها یک لایه با نفوذ پذیری کم تشکیل می شود. یا به بخشهای عمیقتر خاک رفته وکاهش سرعت نفوذ خاک راسبب می شوند. پدیده انسداد یکی از عوامل محدودکننده تغذیه مصنوعی محسوب می شود. در تحقیق حاضر‘ ضمن بررسی این پدیده در دو طرح تغ...

متن کامل

منابع من

با ذخیره ی این منبع در منابع من، دسترسی به آن را برای استفاده های بعدی آسان تر کنید


عنوان ژورنال:
نشریه حفاظت منابع آب و خاک (علمی - پژوهشی)

ناشر: دانشگاه آزاد اسلامی، واحد علوم و تحقیقات تهران

ISSN

دوره 2

شماره 4 2013

میزبانی شده توسط پلتفرم ابری doprax.com

copyright © 2015-2023